Laptop Articles · Nov 9, 2026 · 5 min basahin

Mabagal ang laptop? Subukan mo muna ang SSD, RAM at fresh install

Baka piyesa lang ang kulang sa laptop mo, hindi bagong laptop. Madalas, may tatlong paraan para bumilis ulit 'yan nang hindi ka gumagastos nang malaki. Subukan mo 'to isa-isa, sa ayos na 'to.

Panoorin din sa YouTube at sa TikTok

1. Palitan ng SSD ang lumang hard drive

'Yan ang pinakamalaking pagbabago sa bilis. Kung HDD pa ang laptop mo, doon galing ang bagal ng pag-boot, pag-open ng apps, at pag-load ng files.

I-check muna kung HDD talaga. Buksan ang Task Manager (Ctrl + Shift + Esc) → Performance → Disk. Makikita mo doon kung HDD o SSD.
May dalawang common na klase ng SSD: 2.5-inch SATA at M.2. I-check mo muna kung alin ang kasya sa laptop mo.
Mag-search ka ng exact model ng laptop mo para makita kung anong klase ng drive ang tugma.
Piliin mo ang capacity na sapat sa files mo. 'Wag kang kumuha ng sobrang liit.
Kung sa Shopee o Lazada ka bibili, sa official store o Mall ka na lang, para 'di ka makakuha ng peke o sirang SSD.

Kung 'di ka sanay magbukas ng laptop, magpa-install ka na lang sa technician. Tanungin mo rin kung under warranty pa ang laptop mo, baka mawala 'yung warranty kapag binuksan.

2. Dagdagan ang RAM kung pwede

Hindi lahat ng laptop pwedeng dagdagan ng RAM. 'Yung iba, nakadikit na sa board o isa lang ang slot. Kaya i-check mo muna ang model ng laptop mo bago bumili.

Sa Task Manager → Performance → Memory, makikita mo kung ilang slot ang gamit at anong klase ang RAM (DDR3, DDR4, o DDR5).
Dapat tugma ang klase ng RAM sa laptop mo. 'Di pwedeng pagpalit-palitin ang DDR3 at DDR4.
Kung 4GB lang at palaging puno ang memory pag maraming tabs ang bukas mo, malaking tulong ang dagdag.

Hindi sure kung ilang GB ang kailangan mo? Basahin mo ang RAM vs storage.

3. I-backup ang files at mag-fresh install ng Windows

Habang tumatagal, naiipon ang kalat: mga lumang program, startup apps, at leftover files. Mawawala 'yan sa fresh install, kaya parang bago ulit ang laptop.

I-backup muna lahat. Desktop, Documents, Downloads, Pictures, at bookmarks ng browser. Ilagay sa external drive o cloud.
Isulat mo kung anong mga program ang kailangan mong i-install ulit, pati license key kung meron.
Gumawa ng Windows installation USB gamit ang tool galing sa website ng Microsoft.
Sure na naka-plug in ang laptop habang nag-i-install. 'Wag hayaang maputol dahil sa brownout o lowbat.

Karaniwan, kusang nag-a-activate ulit ang Windows pag nakakonekta ka na sa internet, basta parehong laptop. Kung may bago ka nang SSD, sabay mo nang gawin ang fresh install para malinis agad.

Kailan ka na dapat bumili ng bago?

Kung sira na ang screen, keyboard, o battery, at 'di na sulit ayusin, doon ka na mag-isip bumili ng bagong laptop. Pero kung gumagana pa naman, subukan mo muna 'tong tatlo.